Atomik Alışkanlıklar

E-kitap konusuna hala alışamasam da arada Storytel‘i kullanıyorum. En son James Clear’in yazdığı Atomic Habits kitabının özet versiyonunu dinledim. Yeni bir alışkanlık inşa etmek isteyenler için güzel bir rehber. Kitap “Atomik Alışkanlıklar” ismiyle Türkçe’ye de çevrilmiş.

Daha önce blogda pek çok kez alışkanlık konusuna değinmiştim. Aşağıda yazılardan birkaçını bırakıyorum;

Bugünkü yazıda ise Atomik Alışkanlıklar kitabından bazı kesitlere ve kendi yorumlarıma yer vereceğim. Hadi başlayalım;

Apple Gibi Bir Hayat

Hem şirketin verdiği hem de kendi aldığım laptop ve telefonları kullandığım için aynı anda birden fazla markayı deneyimleme fırsatım oluyor. Fanboy boyutunda olmasam da Apple ürünlerini seviyorum. Fiyat/performans konusuna girmeyeceğim, onu yapan çok fazla online içerik var.:) Ama sadeliğini, kullanıcı dostu olmasını, işlevselliğini, yormamasını seviyorum.

Blogda pek çok kez minimalizm ve sadeleşme üzerine yazılar yazdım. Annem dün arayıp “Bir senedir kullanmadığım eşyaları ayırıp x’e verdim. Artık kullanmadığım şeyleri istemiyorum” deyince gözlerim dolacak gibi oldu.:) Annemin yaş ortalamasındaki kişiler bir şeylere daha zor sahip oldukları için, elden çıkarmaları çok kolay olmuyor. Bu kafa yapısına geçmesi beni çok sevindirdi.

Peki eşyalar konusunda erdiğim ya da ermeye çalıştığım basitliğe rutinlerim konusunda neden sahip olamıyorum?

Neden zihnim bir oraya bir buraya atlamak istiyor? Neden bazı eylemler büyük bir heyecanla başlarken, başladığı hızla kayboluyor?

Hızlı Yaşam ve Süreklilik

Sanırım 80 sonrasında doğan kuşaklarda bir hız sorunu var. Her şeyin çabucak gelişmesini ve bir an önce sonucu görmeyi istiyoruz. 2000 sonrası doğanlar daha da çılgın. Ama evren kendi kanunlarını yaratıp bizi yavaşlamaya davet ediyor.:) Hatta son 3 ayda bizi buna mecbur bıraktı.

  • Hemen zengin olacağımız bir iş.
  • Hızlı, şok diyetler ya da yağ aldırma mide küçültme seramonileri.
  • İki haftada tüm Avrupa’yı gezdiren turlar.

Zihin hızlı sonuç almaya o kadar adapte ki, anında ödüllendirilmediği her konuda hayal kırıklığı yaşıyoruz. Bullet Journal‘a mı başladım, hemen hayatım değişsin. Egzersize mi başladım, hemen kollarım incelip, karnımda kaslar oluşsun.

Yok böyle bir dünya. Birincisi kolumuzun altında ne kadar çok karpuz taşımaya çalışırsak, uğraştığımız alanlarda uzmanlaşmamız ve kendi en iyimizi yaratmamız zorlaşıyor.

İkincisi de hayatın bazı değişmez kanunları var. Çağ ne kadar hızlı olursa olsun kalıcı bir sonuç istiyorsak süreklilik olmazsa olmaz. 

Atomik Alışkanlıklar kitabında da yazar “Küçük eylemler tekrarlanırsa büyük değişikliklere sebep olur” cümlesinden bahsediyor.

Bir konuyu alışkanlık edinmemizin en güzel taraflarından biri o konunun otomatikleşmesi ve ek bir efor harcamadan yapılabilir hale gelmesidir. Tabii bu durum kötü alışkanlıklardan kurtulmayı da zorlaştırır.

Mevcut Alışkanlıklarınızı Yazın

Gelelim Atomik Alışkanlıklar kitabına. Eğer yeni bir alışkanlık edinmek istiyorsanız, öncelikle hayatınıza ve günlük rutinlerinize geniş bir çerçeve ile bakmak için mevcut alışkanlıklarınızı yazın.(haftalık, aylık alışkanlıklar varsa onları da yazın)

Alışkanlıklarınızı günü -sabah, çalışma saatleri ve akşam- olarak ayırıp aşağıdaki gibi 3 ayrı kalemde yazın;

  1. İyi alışkanlıklar: Günlük egzersiz yapmak, İngilizce çalışmak vs.
  2. Otomatik alışkanlıklar: Sabah kalkar kalkmaz bir bardak su içmek. Akşam 7’de yemek yemek vs.
  3. Kötü alışkanlıklar: Uyandıktan sonra telefonda dakikalar geçirmek, saatlerce TV izlemek vs.

Bu şekilde mevcut resmi görme şansınız olacak ve hangi alışkanlık daha çok vaktinizi alıyor, gününüzü nasıl boyamak istiyorsunuz gibi konuların tespiti kolaylaşacak.

Hedef Belirlerken Dikkat Edilmesi Gereken 4 Özellik

Kendinize bir hedef koyduğunuzda;

  1. Hedefinizi açık şekilde belirleyin.
  2. Çekici bir hedef koyun.
  3. Hedefinizi basit hale getirin.
  4. Tatmin edici hale getirin.(ödül)

Alışkanlık Oluştururken Sorulması Gereken Sorular

Herkes yüzücü, vlogger, satışçı ya da koşucu olmaya uygun değildir. Sizinle uyuşacak konular için alışkanlıklar edinin. Aşağıdaki 3 soruyu sorun;

  1. Başka birisine iş gibi görünse de beni eğlendiren konular neler?
  2. Hangi aktivitelerde daha kolay zaman geçiriyorum?
  3. Hangi aktiviteleri kendimi mecbur tutmadan yapabilirim?

Evet ben yazımı bugünlük burada kesiyorum. İkinci yazıda kendi içimi dökmeden kitaba yer vermeye çalışacağım.:) Alışkanlıklarla ilgili dolu dolu öneriler var.

Yeni Alışkanlığı Kolaylaştırma Yöntemi

Son yıllarda ürün yerleştirme kavramını daha sık duyar olduk. Fark etmeden pek çok ürünün reklamı gözümüze sokuluyor.:) Ve etkilenmediğimizi düşünsek de büyük ölçüde etkileniyoruz. Alışkanlıkta da kendi ürünümüzü kendimiz yerleştirmemiz gerekiyor.:) Örneğin; her sabah uyanır uyanmaz koşuya çıkmak istiyorsanız, spor kıyafetlerinizi akşamdan hazırlayıp gözünüzün önünde bir yere koymak gibi.

Her akşam uyumadan önce günlük tutmak istiyorsanız yastığınızın kenarına defter ve kaleminizi koymak gibi.

Bu prensip özellikle kötü bir alışkanlıktan kurtulmaya çalışırken çok önemli. Mutfağınız  abur cuburlarla dolu ise sağlıklı beslenmeye geçmeniz zorlaşır. Sağlıklı beslenme alışkanlığı kazanmak istiyorsanız bu yeni alışkanlık için boşluk alanları açmanız gerekir.

Dikkatinizi dağıtan ya da bırakmaya çalıştığınız alışkanlık her ne ise, sizi ona çeken görsel ve ürünleri gözünüzün önünden kaldırmanız gerekir. Telefonu bir süre çekmeceye koymak, TV olan odada bütün vakti harcamamak gibi…

Alışkanlığı Takip Etmek

İyi bir alışkanlığa her gün nasıl bağlı kalırız? Hedefe bağlı kalmanın yollarından biri iz sürmektir. Yabancılar genelde Bullet Journallarına tracker(izlemek) kısmı eklerler. Örneğin her gün 2 litre su içme hedefin varsa defterine her gün için bir çarpı atarsın. Ve bu çarpılar zincir oluşturur. Bir süre sonra zinciri kırmak istemezsin. Ve 2 litre su içmek alışkanlığa dönüşür.

Alışkanlığınızı takip etmek;

  • Ne yaptığınız ve yapmadığınızla ilgili net sonucu gösterir.
  • Devam etmek için motive eder. Bir kere başladığınızda bırakmak istemezsiniz.
  • Tatmin edicidir. Kendi sonuçlarınızı görmek mutlu eder.

Bunun için telefon uygulamalarını da kullanabilirsiniz. Planlama Ve Organizasyonu Kolaylaştıran 2 Eğlenceli Uygulama

Alışkanlık Kazanmanın Püf Noktaları

  • Bir alışkanlık kazanmanın için en önemli püf noktası onu ne kadar uzun süre yaptığınız değil, ne kadar tekrar ettiğinizdir. Örneğin; 5 gün boyunca günde 8 saat İngilizce çalışıp, sonrasında 4 ay hiç çalışmıyorsanız o 5 günlük çalışma yoğunluğunun size bir faydası olmayacaktır. 4 ay boyunca günde sadece 15 dakika çalışmanız çok daha etkilidir.
  • Hedefler önemlidir; ama daha önemlisi sistem belirlemek. Yol haritasına sahip olmaktır. Hedefinizi sistematik hale getirin.
  • Hedefinizi belirlerken zaman ve lokasyon konusu önemlidir. “Uyumadan önce odamda beş dakika meditasyon yapacağım.” , “Her akşam saat sekizde ertesi günün kıyafetlerini hazırlayıp sandalyemin üzerine koyacağım.” , “Her sabah 6’de parkta 8000 adım atacağım.”
  • Alışkanlık kazanmaya çalışırken bir faydalı püf noktası da mevcutta sahip olunan bir alışkanlıkla yeni kazanılmaya çalışılan alışkanlığı ilişkilendirmek. Tuhaf bir örnek olacak; ama su içme alışkanlığı olmadığı için her tuvaletten çıkışta 1 bardak su içme hedefi olan bir tanıdığım var.:)  “Sabah kahvemi içtikten sonra o gün benim için önemli 3 gündem maddesini belirleyeceğim” gibi gibi…
  • Kendinize bir idol kişi belirleyin. O kişiyi hangi eylemleri sebebiyle idol belirlediğinizi gözden geçirip, günlük hayatınıza o eylemleri basitçe katmaya çalışın.
  • Alışkanlığınızı kimliğiniz haline getirin. Örneğin; diyet yapmayı değil, sağlıklı bir yaşam sürmeyi hedefleyin.
  • The Goldilocks Rule‘a göre(bu konuda da belki bir ara daha detaylı yazarım) bir hedefte motive kalabilmek için hedefin hem çok zor olmaması hem de çok sıkıcı, basit olmaması gerekir.
  • Kendinize senede bir iki kez şu soruları sorun; “son 6 ayda neleri iyi yaptım?” , “Son 6 ayda neleri kötü yaptım?”, “Neler öğrendim?”

***

Aşağıdaki yazılar da ilginizi çekebilir;

Soru ve görüşleriniz için; İletişim sayfasından ya da yorum kısmından bana ulaşabilirsiniz.

2 Replies to “Atomik Alışkanlıklar”

  1. Güzel ve emek harcanmış bir site, elinize sağlık

Biraz da siz kar(g)alayın!

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.