Bugünün yazısında ünlü içerik üreticilerinden Matt D’avella’nın kanalında dönem dönem yer verdiği 30 günlük challenge deneylerine yer vereceğim. Hazır yeni yıl geldi, deneyler içerisinde ilham olacağını düşündüğünüz bir madde varsa 30 gün ya da aşağıda yazdığı gibi 90 gün denemek isteyebilirsiniz. 🙂

Matt D’avella 30 Günlük Deneyler

Blogla birlikte alışkanlıklar üzerine pek çok okuma, izleme yaptım. Yıllar önce bir alışkanlık kazanmak için 21 günün yeterli olduğu zihnimize kazınmıştı. Sonraki çalışmalarda bu sürenin yetersiz olduğu 66 günün gerektiğini okudum. Farklı çalışmalar ise en az 90 günün gerekli olduğunu belirtiyor. 🙂 Görüldüğü üzere süre gittikçe uzuyor. 🙂

Kendi pratiklerimden yola çıkarsam 21 gün gerçekten çok yetersiz. 90 gün bir alışkanlığın otomatize olmasını sağlayabilir. Şu da bir gerçek ki insan rahata çok çabuk alışıyor, zorlu bir konuyu 6 ay devam ettirip alışkanlık kazansak bile 10 gün bırakınca eski düzene dönmemiz olası. 🙂

1) Şekeri Bırakmak

Sanırım kendim için yapabileceğim en büyük challengelardan biri şekeri bırakmak olur. Matt D’avella 30 günlük şekeri bırakma deneyiminden sonra tekrar şekere geri döneceğini; ama haftada bir ödül günü gibi şeker tüketeceğini söylüyor videosunda.

“30 bin yıl önce yaşayan sıradan bir avcı toplayıcının tek bir tatlı yiyeceğe erişimi vardı; olgunlaşmış meyve. Bir Taş Devri kadınının incirlerle dolu bir ağaç gördüğünde yapacağı en akıllıca şey, bunlardan olabildiğince fazla yemekti, ta ki o yöredeki bir babun grubu ağacı ele geçirinceye kadar. Yüksek kalorili yiyeceklerle tıkınmak bu yüzden genlerimize kazınmıştır. Bugün çok katlı apartmanlarımızda ağzına kadar dolu buzdolaplarıyla yaşayabiliriz; ama DNA’mız hala savanda yaşadığımızı zannediyor.” Hayvanlardan Tanrılara Sapiens

Bu noktada keşke meyve sevsem diye düşünüyorum. 🙂 Meyve kolayca içimi bayarken bir kalıp çikolatayı anında bitirebilirim. 🙂 Ama iki kurtarıcı meyvem var biri hurma diğeri muz. Ocak 12’si itibariyle bir şeker challenge’ı yapacağım.(Türkiye’deyken ve ailemleyken herhangi bir diyet düzeni takip etmem imkansız:) ) Şubat aylık hedeflerde sonucu yazmayı taahhüt edeyim. 🙂

2) Her Sabah Soğuk Duş Almak

Soğuk duşun vücudun enerji seviyesini yükselttiği, dolaşıma iyi geldiği, bağışıklık sistemini güçlendirdiği, cildin sıkılaşmasını ve gözeneklerin kapanmasını sağladığı, egzersiz sonrası kas ağrılarını azalttığı, stresi azalttığı, mental canlanma sağladığı belirtiliyor.

Kuzey ülkelerinde karlı havada buz gibi suya girmek gibi gelenekler de var. Yine sevdiğim ve videolarını terapi gibi bulduğum Jonna Jinton’ın bu tür videoları var.

Matt D’avella da 30 günlük challenge deneylerinde her sabah soğuk duşu denemiş. Asla yapabileceğim bir şey değil. 🙂

3) Sosyal Medyayı Silmek

30 günlük challenge deneylerinden biri de sosyal medyayı bırakmak. Dijital minimalizm kitabında da sosyal medyayla ilgili kısıtlamaya gitmek isteyen kişilere ilk etapta 30 gün sosyal medya uygulamalarını silmeleri öneriliyor.

Ben hem üniversitemin sosyal medya hesapları için içerik üretiyorum hem de kendi Instagram hesabıma düzenli içerik üretiyorum. Sosyal medyayı bırakmam çok olası değil. Ama zaman zaman kısıtlama ihtiyacı duyuyorum.

4) Sabah 5’te Uyanmak

Daha önce Sabah 5’te Uyanmak yazısını da yayınlamıştım. Robin Sharma’nın 5am Club isimli bir kitabı mevcut.  Bu yazıda da yazmıştım, Youtube’de sabah 6’da uyanmak, 5’te uyanmak, 4’te uyanmak gibi onlarca video var. Bir yorumda “Uyanma saatimiz gittikçe erkene ve daha erkene alınıyor, sırada ne var?” yazıyordu. Altında ise  “ben en son 3:30 gördüm” yorumu vardı. 🙂

Yukarıda yazdığım 3 challenge’ı baz alırsam benim en kolay uygulayabileceğim madde bu. Sabah insanıyım. İş hayatındayken 5:30’da kalkıp kendi ilgi alanlarıma vakit ayırdığım oldu, 6 ve 6:30’da uyandığım dönemler de oldu.

Uzun yıllar boyunca son dakika uyanıp hızlıca hazırlanıp işe giderdim. Buna kıyasla uykudan feragat edip sabaha çok sevdiğim bir ya da birkaç eylemle başlamak güne daha mutlu hazırlanmamı sağlıyordu ve sabah sıkıntımı atlatıyordum.

O yüzden tekrar tam zamanlı, mesaili bir işe geçersem gerekirse bir saat erken yatar, sabah kendime vakit ayırmak için uykumdan feragat ederim.

5) Her Gün 1 Saat Meditasyon Yapmak

Yani her gün meditasyon yapmayı anladım ve faydaları saymakla bitmiyor. Pek çok bilimsel araştırma da okudum, zaman zaman Blog’da da yer verdim. Ama bir saat bana çok iddialı ve zorlama geliyor. Meditasyona 5-10 dakika ile başlayıp ihtiyaç bazlı dakika arttırılabilir.

Bana göre süreden ziyade meditasyonun niteliği daha önemli. Şubat’ta her sabah meditasyon challenge’ı yapabilirim.

6) Günlük Tutmak

Zaten yıllardır sahip olduğum nefes almak gibi bir alışkanlık. 2024’te dijital notların yanısıra 3 adet fiziki defterim var.

• 5 Yıllık Günlük, 2023 Mayıs başından her akşam 22:30’a alarmım kurulu. hiç es geçmeden yazdım.
• Sabah sayfaları, eski günlüğüm bitmişti 2024 başında sanırım 9. günlüğüme geçtim. Şu sıralar her sabah 3 sayfa yazıyorum. (Bazen 2)
• Haftalık planlayıcı, Ocak Hedefleri yazısında bahsetmiştim. Haftalık planlayıcımı sanat notları ve özellikle içerik üretimi konusundaki planlamalar için kullanacağım. 2024’te başladım.

“Yaşadığımız sorunu kağıda dökerek ya da birilerine anlatarak onu daha bir net kavrarız. Kavradıktan sonra da, sorunun kendisini olmasa bile, bize sıkıntı veren yanlarını, bizde yarattığı kafa karışıklığını, şaşkınlığı ortadan kaldırabiliriz.” Felsefenin Tesellisi

7) Her Gün Yoga Yapmak

Yine çok uzun süre sürdürdüğüm; ama birkaç yıldır bir başla bir bırak şeklinde devam ettirdiğim konulardan. 2024 yılında boyun ve sırt ağrılarım sebebiyle her gün 15-20 dakika boyun-sırt çalıştıran ve fizik tedaviyi andıran bir yoga seansı yapıyorum.

Hayatımda düzenli yoga yaptığım dönemdeki kadar sağlıklı olduğum bir dönem pek olmamıştı. Grip bile olduğumu hatırlamıyorum. Günlük olarak 40 dakika-1 saat arası yoga yapmak beni inanılmaz güçlü ve zinde hissettiriyordu. Bu alışkanlığa dönmek her daim aklımın bir köşesinde. Zaman zaman aylık hedeflerde de niyetleniyorum. Geçen yıl bahanem evimde yeterli yeri bulamamaktı. Şu an böyle bir bahanem de yok. 2024’te yaza kadar düzenli yoga yapıp, yazın sağlam bir yoga kampına gitmeyi çok hayal ediyorum. Bakalım görelim…

8) Intermittent Fasting (Aralıklı Oruç)

Aralıklı oruç son yılların popüler beslenme biçimi. Standart versiyonu 8 saat yiyip, 16 saat hiçbir şey yememek. Yani günün ilk öğününe öğlen 12:00’de başlanıyorsa, akşam 8’den itibaren hiçbir şey yememek gerekiyor.

Ben bu yöntemi hiç bilmeden önce de fasting ile beslendiğim için hayatımda etki yaratan bir alışkanlık değil. Zaten rutinim bu. Kalkar kalkmaz hiçbir şey yiyemem. Hatta saatlerce yemem. Gece de tıka basa tokken uyumaktan nefret ederim. Araya illa ki birkaç saat eklemem gerekir. Yoksa benim kadar çılgınlarcasına fast food, şeker, tatlı, unlu şu bu yiyen birinin çok daha kilolu olması gerekirdi.(bkz. Londra’da Ne Yenir?) Ama tabii ki de yaş ilerledikçe metabolizma yavaşlıyor.

9) Kafein Tüketmemek

Yanında yiyecek olmadığı müddetçe benim çay, kahve, alkol ya da herhangi bir içecekle ilgim alakam hiç yok. 🙂 Kafeini zaten tüketmediğim için kafein bırakmak gibi bir challenge’ım da olamaz. Çayı, kahveyi sadece kafelerde çalışırken ayıp olmasın diye sipariş ediyorum. 🙂 Onlarda da chai latte, pumpkin spice latte, toffee nut latte gibi tatlı şekerli saçma şeyler söylemekteyim. 🙂 İçecek meselesi de bir kültür aslında; ama fazladan bağımlılığa sahip olmamak güzel.

10) Her Gün 10.000 Adım Atmak

Yine geçmişte uyguladığım bir challenge. Blog’da Yürüyüş Yapmanın 10 Faydası yazısını da yayınlamıştım. Yürüyüş gerçekten mükemmel bir egzersiz. 2024 yılında delicesine yürüme niyetim var. “Her gün şu kadar adım” gibi bir hedefi şimdilik koymayı düşünmüyorum. Londra’da zaten çok yürüyorum. Pek çok yürüyüş rotası da çıkardım, bir şehri keşfetmenin en temel yöntemi yürüyüşmüş bunu tecrübe ettim. Kafama göre sokaklara dalmayı, o semtten bu semte geçmeyi o kadar çok seviyorum ki yeni bir keşif oldu bu konu benim için.

11) Vegan Beslenmek

Zen: Basit Yaşama Sanatı kitabında tamamen vejetaryen beslenme biçimine geçemeseniz de “haftada bir gün sadece sebze odaklı beslenebilirsiniz” önerisinde bulunuyor. 30 gün vejetaryen beslenebileceğimi düşünüyorum; ama vegan beslenmek yumurta faktörü sebebiyle zor.

***

Bu hafta pek çok içerik yayınladım, Pazar yeni yazı olmayabilir. 🙂

Hizmetler: Koçluk almak ister misiniz?

Soru ve görüşleriniz için; İletişim sayfasından ya da yorum kısmından bana ulaşabilirsiniz.